Bestuurdersaansprakelijkheid

Mr. James Leliveld | Leliveld Advocaten Maastricht

Mr. James Leliveld

11 juni 2018

Het bestuur van een vennootschap staat soms voor lastige keuzes. Maar helaas worden niet altijd de juiste keuzes gemaakt. Heeft het handelen van het bestuur ernstige gevolgen of veroorzaakt het grote schade bij de rechtspersoon zelf of bij een derde. Bestuurdersaansprakelijkheid kan daarvan het gevolg zijn. Waar liggen de grenzen van bestuurdersaansprakelijkheid?

Interne en externe bestuurdersaansprakelijkheid

 

Het is eerst goed om te weten dat er onderscheid moet worden gemaakt tussen interne en externe bestuurdersaansprakelijkheid. Interne bestuurdersaansprakelijkheid is de aansprakelijkheid van bestuurder(s) tegenover de rechtspersoon, bijvoorbeeld een BV. Vervult de bestuurder zijn taak niet naar behoren dan kan hij door de BV zelf hierop worden aangesproken. Externe bestuurdersaansprakelijkheid is de aansprakelijkheid van bestuurder(s) tegenover een derde. Dit kan bijvoorbeeld zijn de curator in het faillissement of een van de crediteuren.

Interne bestuurdersaansprakelijkheid

 

Een bestuurder is tegenover de rechtspersoon gehouden tot een behoorlijke vervulling van zijn taak. Vervult hij zijn taak niet behoorlijk, dan kan hij door de rechtspersoon daarvoor aansprakelijk worden gesteld. Bij het vervullen van zijn taak heeft de bestuurder grote mate van beleidsvrijheid. Dat moet ook wel, anders is er niemand die nog wil ondernemen en soms moet je als bestuur moeilijke beslissingen nemen. Bestuurdersaansprakelijkheid wordt dus niet zomaar aangenomen. Een bestuurder is pas aansprakelijk indien hem een ernstig persoonlijk verwijt kan worden gemaakt. Of hiervan sprake is wordt beoordeeld aan de hand van alle omstandigheden van het geval.

  • de aard en ernst van de normschending;
  • de aard van de door de rechtspersoon uitgeoefende activiteiten;
  • de in het algemeen daaruit voortvloeiende risico’s;
  • de taakverdeling binnen het bestuur;
  • de eventueel voor het bestuur geldende richtlijnen;
  • de gegevens waarover de bestuurder beschikte of behoorde te beschikken ten tijde van de aan hem verweten beslissingen of gedragingen;
  • alsmede het inzicht en de zorgvuldigheid die mogen worden verwacht van een bestuurder die voor zijn taak berekend is en deze nauwgezet vervult.

Bestuurdersaansprakelijkheid en decharge

 

De algemene vergadering van aandeelhouders kan aan het bestuur decharge verlenen ten aanzien van het gevoerd beleid. Bij decharge doet de rechtspersoon afstand van zijn recht om het bestuur aansprakelijk te stellen en zich op het bestuur te verhalen. De verlening van decharge vindt doorgaans plaats tijdens de jaarvergadering. Zij strekt zich slechts uit tot gegevens die uit de jaarrekeningen blijken of anderszins aan de algemene vergadering van aandeelhouders bekend zijn gemaakt. De algemene vergadering van aandeelhouders kan zich niet meer achteraf beroepen op onwetendheid ten aanzien van die gegevens. Decharge heeft alleen betrekking op de interne bestuurdersaansprakelijkheid.

Externe bestuurdersaansprakelijkheid

 

Er zijn meerdere aansprakelijkheidsgronden waarop een beroep kan worden gedaan in het kader van externe bestuurdersaansprakelijkheid.

 

Externe bestuurdersaansprakelijkheid in faillissement

In geval van faillissement kan het bestuur aansprakelijk worden gehouden voor het tekort in het failliete bedoel. Dit kan indien het bestuur zijn taak kennelijk onbehoorlijk heeft vervuld en aannemelijk is dat dit een belangrijke oorzaak is van het faillissement. Wettelijk is vastgesteld in welke gevallen het vermoeden van onbehoorlijk bestuur in elk geval bestaat. Buiten die gevallen zal aan de hand van omstandigheden van het geval moeten worden bekeken of van onbehoorlijk bestuur sprake is.

 

Externe bestuurdersaansprakelijkheid: misleidende voorstelling toestand vennootschap

Indien bestuurders door middel van jaarrekeningen, tussentijdse cijfers of het jaarverslag een misleidende voorstelling schetsen van de toestand van de vennootschap kunnen zij door een derde, die is afgegaan op deze gegevens en hierdoor schade heeft geleden, hiervoor aansprakelijk worden gesteld.

 

Externe bestuurdersaansprakelijkheid: onrechtmatige daad

Dit is een soort ‘restcategorie’. Kan de bestuurder niet aansprakelijk worden gesteld op een van de in de wet uitdrukkelijk genoemde bijzondere aansprakelijkheidsgronden (zie hierboven), dan kan hij worden aangesproken op grond van onrechtmatige daad.

Van bestuurdersaansprakelijk op grond van onrechtmatige daad kan in twee gevallen sprake zijn: indien de bestuurder namens de rechtspersoon heeft gehandeld of indien de bestuurder heeft bewerkstelligd of toegelaten dat de rechtspersoon haar wettelijke of contractuele verplichtingen niet nakomt. Indien de bestuurder bij zijn handelen een ernstig persoonlijk verwijt kan worden gemaakt, kan hij aansprakelijk worden gehouden voor de schade. Wanneer aan de bestuurder een ernstig persoonlijk verwijt kan worden gemaakt is wederom afhankelijk van alle omstandigheden van het geval.

Een voorbeeld van een handeling waarbij aan een bestuurder een ernstig persoonlijk verwijt kan worden gemaakt is selectieve aanwending van financiële middelen. Als de bestuurder weet dat niet alle crediteuren betaald kunnen worden, maar toch een deel van de crediteuren betaalt en een ander deel niet, kan hij onrechtmatig handelen.

Bent u als bestuurder van een vennootschap aansprakelijk gesteld of wenst u een bestuurder aansprakelijk te stellen? Neem contact met mij op en maak gebruik van het gratis oriënterend gesprek. Vaak kan ik u al snel voorzien van een goede strategie.

U kunt mij bereiken via onderstaande button, mobiel +31 6 26 53 23 20 of per mail leliveld@leliveldadvocaten.nl


Disclaimer

Aan de inhoud van bovenstaande tekst kunnen geen rechten worden ontleend.